top banner 03
Το σκάφος είναι έτοιμο πια για λουστράρισμα, το οποίο γίνεται σε δύο φάσεις. Πρώτα λουστράρεται το καπάκι, κολλάται η γλώσσα και δίνεται η τελική διαμόρφωση στο λαιμό και τη βάση της κεφαλής, και κατόπιν λουστράρεται το υπόλοιπο όργανο.

Η προετοιμασία της επιφάνειας του ξύλου για λουστράρισμα γίνεται με τρίψιμο με γυαλόχαρτο ψιλό, σφουγγαράκι γκρι ή ψιλό σύρμα 0000, ελαφρύ βρέξιμο, τρίψιμο ξανά αφού στεγνώσει με ψιλό γυαλόχαρτο και σφουγγαράκι ή σύρμα, συμπαγοποίηση του ξύλου με μασάτι ή άλλο λείο εργαλείο. Στη συνέχεια εφαρμόζονται δύο χέρια λευκό βερνίκι, και όταν στεγνώσει καλά το ξύλο μπορεί να ξεκινήσει το λουστράρισμα.

Τοποθετούμε την αραιή γομαλάκα σε ένα γυάλινο βαζάκι ή ποτηράκι, και με ένα λεπτό και πλατύ πινέλο εφαρμόζουμε το πρώτο χέρι. Πριν εμβαπτίσουμε το πινέλο στη γομαλάκα το υγραίνουμε ελαφρά με καθαρό οινόπνευμα. Ξεκινάμε την κάλυψη του καπακιού από τη μία άκρη, απλώνοντας με γρήγορες και σταθερές πινελιές το λούστρο παράλληλα με τις ίνες του ξύλου. Κάθε πινελιά πρέπει να επικαλύπτει πλήρως την επιφάνεια που περνά. Η επόμενη πινελιά μόλις ενώνεται με την προηγούμενη. Δεν ξαναπερνάμε ποτέ από το ίδιο σημείο.

Το πρώτο χέρι γομαλάκα αφήνεται να στεγνώσει περίπου 12 ώρες. Κατόπιν τρίβουμε ελαφρά όλη την επιφάνεια με ψιλό γυαλόχαρτο και εφαρμόζουμε ένα δεύτερο χέρι γομαλάκα με το πινέλο. Όταν στεγνώσει τρίβουμε απαλά την επιφάνεια με ψιλό γυαλόχαρτο όπου υπάρχουν σημεία που παρουσιάζουν κάποιες ατέλειες.

Τώρα το καπάκι είναι έτοιμο για λουστράρισμα με τη μπάλα. Παίρνουμε ένα κομμάτι μπαμπάκι, τόσο ώστε όταν το συμπιέσουμε και το συμπαγοποιήσουμε όσο περισσότερο μπορούμε με τρίψιμο, να καταλήξει σε μια μπάλα διαμέτρου 3-4 εκατοστών. Στη συνέχεια παίρνουμε ένα τετράγωνο κομμάτι πολύ καλό λινό ή βαμβακερό ύφασμα. Βάζουμε μέσα το βαμβάκι, το κάνουμε όλο μπάλα ενώνοντας τα άκρα του υφάσματος, το μορφοποιούμε ακόμη τρίβοντάς το σε μία λεία καθαρή επιφάνεια, και έχουμε έτοιμη τη μπάλα για την εφαρμογή της γομαλάκας.

Ξεκινάμε ρίχνοντας μέσα στο βαμβάκι της μπάλας μια μικρή ποσότητα καθαρό οινόπνευμα ώστε μόλις να υγρανθεί. Κατόπιν ποτίζουμε ελαφρά το μπαμπάκι με την πυκνή γομαλάκα και αρχίζουμε την εφαρμογή. Στο πρώτο χέρι εργαζόμαστε με τη μπάλα όπως με το πινέλο. Καλύπτουμε το ξύλο με επιμήκεις κινήσεις πάνω-κάτω, με ελάχιστη επικάλυψη της κάθε λωρίδας που ήδη καλύφθηκε. Αφού ολοκληρωθεί η πρώτη κάλυψη, περιμένουμε λίγα λεπτά να στεγνώσει η γομαλάκα, και εφαρμόζουμε ένα δεύτερο χέρι με τον ίδιο τρόπο, προσέχοντας ιδιαίτερα τώρα να μην μείνουν ακάλυπτες περιοχές.

Όταν στεγνώσει καλά το λούστρο, συνήθως 10-12 ώρες μετά την εφαρμογή του, ομαλοποιούμε την επιφάνεια που περάστηκε με το ψιλό γυαλόχαρτο, και περνάμε το δεύτερο χέρι. Τώρα οι κινήσεις εφαρμογής γίνονται κυκλικές, καλύπτοντας μια μικρή περιοχή κάθε φορά και μεταβαίνοντας γρήγορα στη διπλανή, πάλι με ελάχιστη επικάλυψη. Εφαρμόζονται και εδώ δύο επικαλύψεις. Αν στη διάρκεια της εφαρμογής νιώσετε τη μπάλα να αρχίσει να κολλάει στην επιφάνεια του ξύλου, απλώνεται στην επιφάνεια της μπάλας, ή τινάζεται στην επιφάνεια του ξύλου, λίγες σταγόνες λεπτό λάδι. Για το καπάκι, δύο χέρια πέρασμα με μπάλα είναι συνήθως αρκετά.

Αφήνουμε το λούστρο να στεγνώσει αρκετές ώρες. Αν έχουμε χρησιμοποιήσει λάδι πρέπει να το αφαιρέσουμε τώρα. Αρχικά περνάμε την επιφάνεια με ένα πανί βρεγμένο ελαφρά με νέφτι. Ετοιμάζουμε κατόπιν μια μικρή καθαρή μπάλα, την υγραίνουμε ελαφρά με οινόπνευμα, και με απαλές και γρήγορες κινήσεις περνάμε μια φορά όλη την επιφάνεια που έχει λουστραριστεί. Στο τέλος μπορεί να εφαρμοστεί ένα πολύ λεπτό στρώμα κεριού για όργανα (βλέπε τομέα «Υλικά»), απλώνοντας το κερί με συρματάκι και τρίβοντας πολύ δυνατά την επιφάνεια με ένα πανάκι ή ένα κομμάτι μαλακό δέρμα, όταν στεγνώσει το κερί.

Αφού ολοκληρωθεί το λουστράρισμα του καπακιού, κολλάται η γλώσσα, με ψαρόκολλα. Αφού στεγνώσει η κόλλα, πραγματοποιείται η τελική διαμόρφωση του λαιμού και της βάσης της κεφαλής, με λίμες, ξύστρες και γυαλόχαρτο.

Εάν έχει προγραμματιστεί να γίνει κάποιο εγχάρακτο σχέδιο στην πλάτη του αντηχείου, όπως για τη λύρα που κατασκευάζεται εδώ, αυτό γίνεται πριν την εφαρμογή του λούστρου. Αφού χαραχθούν οι γραμμές του σχεδίου απλώνεται επάνω στις χαρακιές διαφανής ρητίνη δύο συστατικών ταχείας πήξης, χρωματισμένη με σκόνη ξύλου στο χρώμα που επιθυμούμε. Για το μαύρο, ο έβενος είναι το πιο αποτελεσματικό μέσο. Όταν αρχίσει να στερεοποιείται η ρητίνη, αφαιρείται ότι περισσεύει από την επιφάνεια. Μετά από αρκετές ώρες που η ρητίνη έχει στερεοποιηθεί πλήρως, ομαλοποιείται η τελική επιφάνεια.

Όλο το σκάφος ετοιμάζεται για λουστράρισμα, με τη διαδικασία που έχει ήδη περιγραφεί, και εφαρμόζεται το λευκό βερνίκι και η γομαλάκα. Η κεφαλή, επειδή δεν μπορεί να λουστραριστεί με τη μπάλα λόγω σχήματος, καλύπτεται μόνο με το πινέλο. Αν το σκάφος είναι από ξύλο με υψηλό πορώδες, απαιτείται πριν από το λούστρο να πληρωθούν οι πόροι. Ο πιο πρόσφορος τρόπος είναι με τη χρήση πολύ λεπτής σκόνης ελαφρόπετρας, η οποία απλώνεται στην επιφάνεια του ξύλου ενώ εφαρμόζεται με τη μπάλα γομαλάκα.